|
Serwis Edukacyjny Nauczycieli w I-LO w Tarnowie
|
Wyjście Spis treści Wstecz Dalej
Autor artykułu: mgr Jerzy Wałaszek |
©2026 mgr Jerzy Wałaszek
|
Demultiplekser jest elementem cyfrowym, który przesyła dane z wejścia na jedno z wyjść, którego numer określa stan wejść adresowych. Pełni on zatem rolę przeciwną do multipleksera, który utworzyliśmy w poprzednim projekcie. Teraz stworzymy prosty demultiplekser, który będzie posiadał jedno wejście danych G, cztery wyjścia Y0, Y1, Y2, Y3 oraz dwa wejścia adresowe A i B.
Dla każdego wyjścia możemy bezpośrednio napisać funkcję logiczną, która będzie iloczynem adresu i wejścia danych:
Funkcje przekształcamy w funkcje NAND, aby zastosować bramki standardowe.
| B | A | G | Y0 | Y1 | Y2 | Y3 |
| X | X | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 |
| 0 | 0 | 1 | 1 | 0 | 0 | 0 |
| 0 | 1 | 1 | 0 | 1 | 0 | 0 |
| 1 | 0 | 1 | 0 | 0 | 1 | 0 |
| 1 | 1 | 1 | 0 | 0 | 0 | 1 |
Budowę sieci rozpoczynamy tradycyjnie od sygnałów wejściowych. Będą nam potrzebne sygnały adresowe A, B wraz z ich zaprzeczeniami A i B oraz sygnał G.
Teraz realizujemy kolejne funkcje wyjść:
Sieć jest gotowa.
Numerujemy bramki:
Określamy sieć połączeń:
Na wejścia sieci będziemy podawać sygnały zgodne z poniższą tabelką:
| Symulator |
Obciążenia wnoszone przez poszczególne wejścia:
A - 3, B - 3, G - 4.
|
|
Przemysł elektroniczny produkuje demultipleksery w postaci pojedynczych układów scalonych średniej skali integracji - MSI. Służą one do konstruowania różnego rodzaju koderów. Typowy scalony demultiplekser posiada jedno lub dwa wejścia danych G (jeśli dwa, to wewnętrznie podłączone są do bramki NOR - umożliwia to worzenie układów złożonych z kilku demultiplekserów), określoną liczbę wyjść danych Yn (n = 16, 8, 4 lub 2) i wejścia adresowe, Linie adresowe wybierają jedno z wyjść danych Yi Po lewej stronie przedstawiamy typowy symbol |

Układ SN74154 posiada dwa wejścia danych G1 i G2 (jedno z nich można traktować jako wejście strobujące - stan wysoki na nim blokuje wyjścia demultipleksera). Zwróć uwagę, iż wejścia te pracują w logice ujemnej - świadczy o tym kółeczko na symbolu demultipleksera. Oznacza to, iż sygnał wejściowy jest negowany, a stanem aktywnym wejścia jest stan niski 0. Aby na wybranym wyjściu demultipleksera otrzymać stan niski, oba wejścia G1 i G2 muszą również znajdować się w stanie niskim. Wejścia adresowe D, C, B i A służą do wyboru jednego z 16 wyjść Y0 ... Y15. Wyjścia są również zanegowane, jednakże z powodu zanegowania wejść, stan wyjścia wybranego adresem odpowiada sygnałowi wejściowemu na G1 i G2. Poniżej umieściliśmy tabelkę stanów demultipleksera SN74154.
| Wejścia | Wyjścia | ||||||||||||||||||||
| G1 | G2 | D | C | B | A | Y0 | Y1 | Y2 | Y3 | Y4 | Y5 | Y6 | Y7 | Y8 | Y9 | Y10 | Y11 | Y12 | Y13 | Y14 | Y15 |
| 0 | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 | 1 | 1 | 1 | 1 | 1 | 1 | 1 | 1 | 1 | 1 | 1 | 1 | 1 | 1 | 1 |
| 0 | 0 | 0 | 0 | 0 | 1 | 1 | 0 | 1 | 1 | 1 | 1 | 1 | 1 | 1 | 1 | 1 | 1 | 1 | 1 | 1 | 1 |
| 0 | 0 | 0 | 0 | 1 | 0 | 1 | 1 | 0 | 1 | 1 | 1 | 1 | 1 | 1 | 1 | 1 | 1 | 1 | 1 | 1 | 1 |
| 0 | 0 | 0 | 0 | 1 | 1 | 1 | 1 | 1 | 0 | 1 | 1 | 1 | 1 | 1 | 1 | 1 | 1 | 1 | 1 | 1 | 1 |
| 0 | 0 | 0 | 1 | 0 | 0 | 1 | 1 | 1 | 1 | 0 | 1 | 1 | 1 | 1 | 1 | 1 | 1 | 1 | 1 | 1 | 1 |
| 0 | 0 | 0 | 1 | 0 | 1 | 1 | 1 | 1 | 1 | 1 | 0 | 1 | 1 | 1 | 1 | 1 | 1 | 1 | 1 | 1 | 1 |
| 0 | 0 | 0 | 1 | 1 | 0 | 1 | 1 | 1 | 1 | 1 | 1 | 0 | 1 | 1 | 1 | 1 | 1 | 1 | 1 | 1 | 1 |
| 0 | 0 | 0 | 1 | 1 | 1 | 1 | 1 | 1 | 1 | 1 | 1 | 1 | 0 | 1 | 1 | 1 | 1 | 1 | 1 | 1 | 1 |
| 0 | 0 | 1 | 0 | 0 | 0 | 1 | 1 | 1 | 1 | 1 | 1 | 1 | 1 | 0 | 1 | 1 | 1 | 1 | 1 | 1 | 1 |
| 0 | 0 | 1 | 0 | 0 | 1 | 1 | 1 | 1 | 1 | 1 | 1 | 1 | 1 | 1 | 0 | 1 | 1 | 1 | 1 | 1 | 1 |
| 0 | 0 | 1 | 0 | 1 | 0 | 1 | 1 | 1 | 1 | 1 | 1 | 1 | 1 | 1 | 1 | 0 | 1 | 1 | 1 | 1 | 1 |
| 0 | 0 | 1 | 0 | 1 | 1 | 1 | 1 | 1 | 1 | 1 | 1 | 1 | 1 | 1 | 1 | 1 | 0 | 1 | 1 | 1 | 1 |
| 0 | 0 | 1 | 1 | 0 | 0 | 1 | 1 | 1 | 1 | 1 | 1 | 1 | 1 | 1 | 1 | 1 | 1 | 0 | 1 | 1 | 1 |
| 0 | 0 | 1 | 1 | 0 | 1 | 1 | 1 | 1 | 1 | 1 | 1 | 1 | 1 | 1 | 1 | 1 | 1 | 1 | 0 | 1 | 1 |
| 0 | 0 | 1 | 1 | 1 | 0 | 1 | 1 | 1 | 1 | 1 | 1 | 1 | 1 | 1 | 1 | 1 | 1 | 1 | 1 | 0 | 1 |
| 0 | 0 | 1 | 1 | 1 | 1 | 1 | 1 | 1 | 1 | 1 | 1 | 1 | 1 | 1 | 1 | 1 | 1 | 1 | 1 | 1 | 0 |
| 0 | 1 | X | X | X | X | 1 | 1 | 1 | 1 | 1 | 1 | 1 | 1 | 1 | 1 | 1 | 1 | 1 | 1 | 1 | 1 |
| 1 | 0 | X | X | X | X | 1 | 1 | 1 | 1 | 1 | 1 | 1 | 1 | 1 | 1 | 1 | 1 | 1 | 1 | 1 | 1 |
| 1 | 1 | X | X | X | X | 1 | 1 | 1 | 1 | 1 | 1 | 1 | 1 | 1 | 1 | 1 | 1 | 1 | 1 | 1 | 1 |
|
|
Zwróć uwagę, iż jeżeli wejścia
G1 i G2 ustawimy w stan niski 0, to układ SN74154 może pełnić funkcję konwertera kodu 8421 na kod 1 z 16. Słowo kodu 8421 podajemy w takim przypadku na wejścia adresowe D, C, B i A, a na wyjściach Y0...Y15 otrzymujemy zanegowane słowo w kodzie 1 z 16. Obok przedstawiamy schemat ideowy transkodera 8421 na kod 1 z 16. Inwertory na wyjściach są konieczne do otrzymania kodu w logice dodatniej. Tego typu
układy stosuje się np. do |

Układ scalony SN74155 zawiera dwa demultipleksery z dwóch linii na cztery linie. Dzielą one wspólne wejścia adresowe B i A - nie można zatem adresować niezależnie wyjść demultiplekserów - pracują one zawsze w parze. Pierwszy demultiplekser posiada zanegowane wejście danych, co powoduje jego odmienne działanie.
Każdy z demultiplekserów zawiera jedno wejście danych C, jedno wejście strobowania G, dwa wspólne wejścia adresowe B i A, które wybierają aktywne wyjście oraz cztery wyjścia Y0 ... Y3. Poniżej umieściliśmy tabelki stanów dla obu demultiplekserów.
|
|
||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
![]() |
Zespół Przedmiotowy Chemii-Fizyki-Informatyki w I Liceum Ogólnokształcącym im. Kazimierza Brodzińskiego w Tarnowie ul. Piłsudskiego 4 ©2026 mgr Jerzy Wałaszek |
Materiały tylko do użytku dydaktycznego. Ich kopiowanie i powielanie jest dozwolone pod warunkiem podania źródła oraz niepobierania za to pieniędzy.
Pytania proszę przesyłać na adres email:
Serwis wykorzystuje pliki cookies. Jeśli nie chcesz ich otrzymywać, zablokuj je w swojej przeglądarce.
Informacje dodatkowe.